Η «οπτική γωνία» των αντιφάσεων
Πολλές φορές βλέπουμε ανθρώπους να λένε κάτι και μετά από λίγο καιρό να ξε-λένε, μιλώντας εντελώς διαφορετικά. Προτού τους κατηγορήσουμε όμως, πρέπει να συνυπολογίσουμε την «οπτική γωνία» με την οποία αντιμετωπίζει το ίδιο θέμα ο ίδιος άνθρωπος σε μία άλλη χρονική ή και νοητική στιγμή. Ο άνθρωπος από λεπτό σε λεπτό αλλάζει, όπως και οι νοοτροπίες του. Αυτό όμως δεν είναι απαραίτητα κακό. Κακό θα ήταν εάν ο άνθρωπος παρέμενε στάσιμος, χωρίς θέληση για βελτίωση και γνώσεις.
Διαβάζοντας (στο μίνι - αφιέρωμα του περιοδικού «Μετροπόλιταν») τα πιο σημαντικά σημεία της ζωής του Έβαλντ Λίνεν είναι πολύ εύκολο ν' απορήσεις και ταυτόχρονα να θαυμάσεις την προσωπικότητα αυτού του Γερμανού, ο οποίος βρίσκεται στον πάγκο του Ολυμπιακού και έχει ν' αντιμετωπίσει μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις στην προπονητική του καριέρα.
Όταν λοιπόν ο Λίνεν ξεκίνησε να παίζει ποδόσφαιρο, το θεωρούσε «όπλο της επανάστασης» όπως έλεγε και ο Ερνέστο «Τσε» Γκεβάρα. Αν και δεν ήταν κομμουνιστής, διεκδικούσε το σωστό για τον ίδιο και τους συνανθρώπους του, όντας δημοκρατικός και κοινωνικός. Οι διαφορές όμως του πολίτη Λίνεν με τον ποδοσφαιριστή και προπονητή Λίνεν είναι πάρα πολλές.
Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα έγινε το 1978, όταν κλήθηκε από την Δυτική Γερμανία για να παίξει στο Μουντιάλ. Ο Λίνεν αρνήθηκε να πάει στην Αργεντινή, γιατί «δεν θα μπορούσε να παίξει σε μια χώρα που έκαναν μαζικές εκτελέσεις οι άνθρωποι του καθεστώτος». Η επιλογή του αυτή προκαλεί ιδιαίτερη εντύπωση, γιατί αποδεικνύει ότι ο Λίνεν είχε Αρχές, τις οποίες δεν «τσαλαπατούσε» με σκοπό την προσωπική του προβολή. Η επιθυμία του να εμφανιστεί με τα χρώματα της εθνικής του ομάδας δεν ήταν αρκετή για να ξεπεραστεί το εμπόδιο της κοινωνικής προέκτασης του θέματος. Ο Λίνεν είδε την πρόσκληση της εθνικής Δυτικής Γερμανίας από δύο όψεις. Την πλευρά του ποδοσφαιριστή που δεν έχει άλλο όνειρο απ' το να φορέσει την φανέλα της εθνικής του ομάδας και από την πλευρά του «μαχητή» πολίτη, ο οποίος διεκδικεί την ειρήνη, την ισοτιμία και την ισονομία. Επειδή όμως ο Γερμανός πήγαινε πάντοτε με το «δίκαιο», η ενσυνείδητη απόφασή του τού στέρησε την δυνατότητα συμμετοχής στο Μουντιάλ του 1978.
Οι... αντιφάσεις όμως του Γερμανού δεν σταματάνε εδώ. Ως παίκτης της Γκλάντμπαχ ξεσήκωνε τα πλήθη με τις αέρινες ντρίμπλες του και τη χαίτη που ανέμιζε. Ως άνθρωπος, έβγαινε στους δρόμους διαδηλώνοντας για το δίκιο του. Χαρακτηριστικό παράδειγμα η συμμετοχή του σε κινητοποιήσεις που στόχο είχαν την κατάργηση του ρατσιστικού νόμου «berufsverbot» στη Γερμανία, ο οποίος απαγόρευε στους κομμουνιστές να εργάζονται στον κρατικό μηχανισμό!
Ο επαναστάτης Γερμανός αν και υπήρξε πολύ μεγάλο ταλέντο στα νιάτα του δεν μετατράπηκε σε «βεντέτα», όπως συνηθίζεται στις μέρες μας. Ίσα - ίσα που όταν οι οπαδοί της Γκλάνμπαχ τον πλησίαζαν για αυτόγραφο, η αντίδρασή του ήταν τόσο επαναστατική που γινόταν... μάθημα ζωής για τους φιλάθλους: «η δική μου υπογραφή αξίζει όσο και η δική σας. Ή, για να γίνω πιο σαφής, η δική σας υπογραφή αξίζει όσο η δική μου» προσδίδοντας φυσικά μία διαφορετική ερμηνεία στην έννοια του «προτύπου».
Ο νυν προπονητής του Ολυμπιακού σαν άνθρωπος είναι απείρως δημοκρατικός, κοινωνικός και διεκδικητής. Όταν έπαιζε ποδόσφαιρο όμως, τα ξέχναγε όλα και σε συνδυασμό με την εξαιρετική του τεχνική κατάσταση παρέβλεπε την δημοκρατία, έκανε ντρίμπλες, πέρναγε τους αντιπάλους του «αδιαφορώντας» για τους συμπαίκτες του. Αντιφατική με την ζωή του είναι και η προπονητική του καριέρα. Αυτός που φώναζε ότι απαγορεύονται οι κανόνες και οι αρχές, τώρα μιλάει για πειθαρχία επιμένοντας στην συλλογική προσπάθεια της ομάδας, «ξεχνώντας» τις ατομικές του ενέργειες όταν έπαιζε ο ίδιος.
Σήμερα ο οποιοσδήποτε μπορεί πολύ εύκολα να κατηγορήσει τον Λίνεν ότι άλλα έκανε ως ποδοσφαιριστής και άλλα ως προπονητής. Όταν όμως αλλάζει ο ρόλος σου, αναγκαστικά αλλάζει και η λογική αντιμετώπισης των καταστάσεων. Εξάλλου, καλύτερα που έγινε έτσι, γιατί δεν θα μπορούσε να γίνει προπονητής εάν επέτρεπε στους παίκτες του να κάνουν ό,τι θέλουν στο γήπεδο, εις το όνομα της Δημοκρατίας και της... Ελευθερίας.
Συμπερασματικά, ένας άνθρωπος ανάλογα με την «οπτική γωνία» που έχει κάθε φορά, ερμηνεύει εντελώς διαφορετικά τις καταστάσεις που του παρουσιάζονται. Γι' αυτό άλλωστε η ανθρώπινη φυλή είναι τόσο ενδιαφέρουσα για αναλύσεις κοινωνικές, ψυχικές και πολιτικές. Γιατί δεν παραμένει στάσιμη. Γιατί πάντοτε έχει διάθεση να μάθει κάτι παραπάνω. Γιατί πάντοτε είναι ανοιχτή σε αλλαγές νοοτροπίας και σκέψης...